Đền Quán Thánh
Tên chữ: Chân Vũ Quán
Tên Nôm: Đền Quán Thánh 
Thông tin khái quát

• Niên đại: Xuất hiện từ thế kỷ XI, dưới thời vua Lý Thái Tổ (1010–1028) 
• Đối tượng tín ngưỡng: Đạo giáo (thờ thần Huyền Thiên Trấn Vũ), đồng thời là di tích văn hóa – tín ngưỡng dân gian 
• Xếp hạng: Di tích Lịch sử – Văn hóa cấp Quốc gia đặc biệt (thuộc Thăng Long tứ trấn được công nhận 18/1/2022) 
• Địa chỉ: Số 190 phố Quán Thánh, phường Ba Đình, Hà Nội 
• Diện tích: 
• Bố cục: Tọa Bắc – hướng Nam, theo cấu trúc truyền thống gồm cổng tam quan, sân, tiền tế, trung tế và hậu cung 

Giới thiệu chung
Đền Quán Thánh là một trong bốn ngôi đền linh thiêng nhất Hà Nội, thuộc hệ thống Thăng Long Tứ trấn — các đền thờ bốn vị thần được đặt ở bốn hướng của kinh thành Thăng Long xưa nhằm bảo hộ trấn giữ đất nước khỏi tà ma, yêu quái và bảo vệ bình an cho dân chúng. 
Nằm cạnh bờ Hồ Tây thơ mộng, đền là một di tích cổ có lịch sử gần một thiên niên kỷ, là biểu tượng văn hóa – tín ngưỡng trọng yếu của Thủ đô. 

Lịch sử hình thành và phát triển
Theo ghi chép trên các văn bia và tài liệu lịch sử, đền được xây dựng từ thời vua Lý Thái Tổ vào đầu thế kỷ XI khi dời đô về Thăng Long. Khởi đầu là nơi thờ Huyền Thiên Trấn Vũ — vị thần bảo hộ Phương Bắc, được tôn xưng là người trừ yêu ma, phù trợ an bình cho dân chúng. 
Trong suốt hơn 900 năm lịch sử, đền trải qua nhiều lần trùng tu, được ghi nhận trên các bia đá: vào các năm 1618, 1677, 1768, 1836, 1843, 1893 và 1941. Những đợt tu sửa này góp phần định hình nên diện mạo kiến trúc hiện nay, pha trộn nhiều phong cách nghệ thuật qua các thời đại. 
Đền luôn gắn liền với đời sống tín ngưỡng của người dân Hà Nội qua các thời đại, đồng thời là điểm tụ hội văn hóa linh thiêng quan trọng. 

Giá trị tín ngưỡng – tâm linh
Đền thờ Huyền Thiên Trấn Vũ, vị thần Phương Bắc trong tín ngưỡng dân gian và đạo giáo. Vị thần được tin là trấn giữ vùng Bắc kinh thành Thăng Long, hỗ trợ con người xua đuổi tà ma, gia tăng an lành, thịnh vượng. 
Hằng năm, vào ngày 3 tháng 3 âm lịch, đền tổ chức lễ hội truyền thống với nhiều nghi thức trang trọng, thu hút đông đảo người dân và du khách tham gia, vừa để tưởng nhớ thần linh vừa cầu mong bình an, may mắn. 

Kiến trúc và không gian di tích
Quần thể đền Quán Thánh có bố cục theo trục chính với các hạng mục từ ngoài vào trong:

• Cổng Tam quan
• Sân trước
• Nhà tiền tế, nhà trung tế và hậu cung
• Các công trình phụ trợ khác 

Kiến trúc mang dấu ấn nghệ thuật cổ truyền Việt, với sự giao thoa phong cách Trung Hoa và văn hóa bản địa, thể hiện rõ ở hệ mái, cột, kèo và chi tiết trang trí điêu khắc. 
Điểm nhấn kiến trúc

• Pho tượng Huyền Thiên Trấn Vũ bằng đồng cao 3,72–3,96m, nặng khoảng 3,6–4 tấn được đúc vào năm 1677, là tác phẩm đúc đồng tiêu biểu của làng nghề Ngũ Xã, nghệ thuật độc đáo thời Lê – chính giữa nhà trung tế. 
• Tượng mô tả thần trong tư thế ngồi uy nghi, tay phải dựa gươm trên lưng rùa, biểu tượng uy lực và trấn giữ. 

Ngày 22/12/2016, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành quyết định công nhận pho tượng này là Bảo vật Quốc gia của Việt Nam, một trong những di sản nghệ thuật kim loại quý của đất nước. 
Hiện vật và điểm nhấn nổi bật

• Pho tượng đồng Huyền Thiên Trấn Vũ, tác phẩm nghệ thuật đỉnh cao về đúc đồng thế kỷ XVII. 
• Hoành phi, câu đối, bia đá cổ với ký tự Hán Nôm ghi chép các đợt trùng tu và công đức người xưa. 
• Nhiều hiện vật khác thể hiện truyền thống tín ngưỡng, văn hóa qua nhiều thế kỷ. 

Giá trị hiện nay
Ngày nay, Đền Quán Thánh không chỉ là di tích lịch sử quan trọng mà còn là trung tâm văn hóa – tâm linh nổi bật trong đời sống người Hà Nội và là điểm đến hấp dẫn của du khách trong và ngoài nước. 
Không gian cổ kính, nghệ thuật kiến trúc độc đáo và giá trị lịch sử sâu sắc khiến đền luôn nằm trong danh sách những điểm tham quan nổi bật khi đến Hà Nội. 

Thông tin liên hệ

• Người đại diện: Ông Bùi Hồng Sơn - Thủ từ đền
• Liên hệ: 0903234149